5 Kwaliteit en kwaliteitszorg

Binnen onze hogeschool hanteren we het systeem van kwaliteit zoals we dat in 2019 hebben vastgesteld. Dit systeem vormt de basis van de planning- en controlcyclus. Op het niveau van opleidingen, academies en op het niveau van de hogeschool rapporteren we over de voortgang op indicatoren zoals opgesteld in de jaarlijkse kaderbrief. Dit gebeurt met behulp van steeds completer wordende managementinformatie in de applicatie Qlikview, rapportageformats en gesprekken op drie momenten in het jaar (de zogenoemde r4, r8 en r12). De ondersteunende diensten, georganiseerd in de STER-teams rond de academies, bereiden deze rapportages voor en adviseren en ondersteunen de academies hierin.

In 2022 constateerden diverse stakeholders in een tussentijdse evaluatie (midterm review) van het strategisch instellingsplan, dat het huidige systeem van kwaliteit aan herziening toe is. De diensten Onderwijs, Onderzoek & Internationalisering en Finance, Control & Procurement werken samen aan een herziening, die op meer data gebaseerd is. Daarnaast wordt het systeem zodanig ingericht dat de hogeschool voorbereid is op de mogelijke introductie van instellingsaccreditatie, ter vervanging van de Instellingstoets Kwaliteitszorg.

Externe opleidings- en onderzoeksvisitaties vinden één keer per zes jaar plaats. In 2022:

• werden zeven opleidingen gevisiteerd, waarvan alle zeven opleidingen een positieve beoordeling kregen; een visitatiebezoek betrof een hersteltraject (Master Health Innovation);
• zijn er geen onderzoeksgroepen gevisiteerd.

Naast de visitaties zijn er in 2022 ook acht midterm audits uitgevoerd. De beoordeling tijdens midterm audits is vaak kritischer dan tijdens visitaties. Zo wordt in veel midterm audits kritisch geoordeeld over de relatie tussen leeruitkomsten en onderwijsleeromgeving (‘constructive alignment’), terwijl dit tijdens de visitaties juist als sterkte van de hogeschool naar voren komt.

Wel overeenkomstig met de resultaten van de visitaties is dat ook tijdens de midterm audits (veel) aandacht uitgaat naar de toetsing binnen opleidingen. Veelgelezen adviezen gaan in op de navolgbaarheid van toetsing, zoals het herzien van beoordelingsformulieren en het ontwerpen van een transparanter proces. Ook wordt aan veel opleidingen het advies meegegeven om meer en vaker te kalibreren over toetsing en (eind-)beoordeling. Naast toetsing gaat, in tegenstelling tot bij visitaties, bij midterms vaak ook aandacht uit naar de kwaliteitszorg op opleidingsniveau. Ook hierover zijn auditoren vaak relatief kritisch, omdat documentatie en/of communicatie hiervan en hierover niet op orde is. Daarnaast gaat tijdens midterm audits relatief veel aandacht uit naar internationalisering, en de wijze waarin dit binnen de opleiding een plek krijgt.

Een belangrijke rol in de borging van de onderwijskwaliteit en het eindniveau is weggelegd voor de examencommissies. Voor alle opleidingen zijn examencommissies ingesteld. De examencommissies hebben een onafhankelijke positie binnen de organisatie. Het College van Bestuur benoemt jaarlijks de leden van de examencommissies. De leden van de examencommissies dienen te voldoen aan het deskundigheidsniveau dat in het profiel examencommissies is bepaald.

Alle examencommissies hebben een zogenoemd extern lid, een lid dat niet afkomstig is uit de desbetreffende opleiding of groep van opleidingen. Daarnaast is het lidmaatschap van een examencommissie uitgesloten voor leden van het College van Bestuur, academiedirecteuren, teamleiders en personen die anderszins financiële verantwoordelijkheid dragen binnen de hogeschool. De taken en bevoegdheden van de examencommissies zijn bepaald in de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek (WHW) en de instellingsregelingen. De examencommissies stellen jaarlijks een verslag op van hun werkzaamheden. Dit verslag wordt verstrekt aan het College van Bestuur en de academiedirecteur. Voor de deskundigheidsbevordering is er scholingsaanbod voor leden van examencommissies.

De Onderwijs- en Examenregeling (OER) geeft informatie over de aard, inrichting en inhoud van de opleiding en haar toetsen en examens. Hierin zijn ook de rechten en plichten van studenten en die van de opleiding over het onderwijs en de examens opgenomen.

Voor studiejaar 2021-2022 werden de formats voor de OER’s van de Associate degree-opleidingen, bacheloropleidingen en masteropleidingen bijgesteld. De formats OER’s voor opleidingen die deelnemen aan het experiment Leeruitkomsten maken hier onderdeel van uit. De formats gaan uit van een vaste basistekst, om de inhoudelijke en kwalitatieve consistentie te borgen. De formats voor de OER’s werden, na instemming van de Hogeschool Medezeggenschapsraad (HMR), vastgesteld door het College van Bestuur. Deze formats werden vervolgens per opleiding en per variant gevuld met opleidingsspecifieke informatie. Na uitoefening van medezeggenschap op opleidings- en academieniveau werden de OER’s vastgesteld door de academiedirecteur, gevolgd door publicatie op ons intranet.

Annex aan de OER-teksten zijn handreikingen verstrekt waarin de aanpassingen in bepalingen 2.4 en 4.2 zijn toegelicht en waarin suggesties voor toepassing aan opleidingen zijn gedaan, omdat de uitvoeringspraktijk veranderde.

Elk jaar beoordeelt en vergelijkt Keuzegids onafhankelijk de kwaliteit van de mbo- en hbo-opleidingen, universitaire bachelors en masters: voor elk niveau een eigen gids. In Keuzegids hbo 2023 komen alle studies die NHL Stenden aanbiedt aan bod. Keuzegids doet bij het onderzoek een beroep op meerdere bronnen: uitkomsten van de Nationale Studenten Enquête – ingevuld door bijna 300.000 studenten, studiesucces en kansen op de arbeidsmarkt.

De Keuzegids hbo 2023 laat zien dat NHL Stenden voor de vijfde keer op rij in de top vier van beste grote hogescholen van Nederland staat. Op de nationale ranglijst van de Keuzegids hbo 2023 die in oktober werd gepubliceerd, is het aantal topopleidingen gestegen van elf naar zeventien. Voor NHL Stenden is het sinds de fusie in 2018 de vijfde topviernotering in vijf jaar tijd. In de beschouwing over de gehele linie in de Keuzegids hbo 2023 krijgt NHL Stenden vooral veel lof voor de lerarenopleidingen. De Keuzegids laat zeer positieve resultaten zien waar we trots op zijn, daarnaast bevat het informatie waaruit we lering kunnen trekken om het onderwijs verder te verbeteren.

Opleidingen die door de Keuzegids als beste worden beoordeeld, krijgen het predicaat topopleiding en de bijbehorende kwaliteitszegel. Dit geldt voor zeventien studies van NHL Stenden:

• Accountancy
• Biologie en Medisch Laboratoriumonderzoek (nieuw als topopleiding)
• Biotechnologie (i.s.m. Van Hall Larenstein) (nieuw als topopleiding)
• Chemie
• Chemische Technologie
• Civiele Techniek (nieuw als topopleiding)
• Communicatie
• Docent Beeldende Kunst en Vormgeving
• Docent Theater
• Finance & Control (in Emmen) (nieuw als topopleiding)
• Hotel Management (Ad) (in Emmen) (nieuw als topopleiding)
• Leisure & Events Management (Ad) (in Emmen) (nieuw als topopleiding)
• Leraar Aardrijkskunde
• Leraar Maatschappijleer (nieuw als topopleiding)
• Leraar Wiskunde
• Maritieme Techniek (Ad) (nieuw als topopleiding)
• Online Contentcreator (Ad)

Er is ook een aantal studies dat in de Keuzegids hbo 2023 net niet is uitgeroepen tot topopleiding, maar wel wordt aangemerkt als de beste opleiding in het eigen vakgebied. Dit zijn onder meer Bestuurskunde-Overheidsmanagement, Toegepaste Wiskunde, Finance Tax & Advice, hbo-Rechten en Maritieme Techniek.

Uit de in juni 2022 bekendgemaakte resultaten van de NSE komt een algemene tevredenheidsscore van 3.61, hierin zijn we over de jaren constant stabiel. De NSE werd door 41,6% van de studenten ingevuld; dat is vergeleken met andere hogescholen een erg hoge respons. Vergeleken met andere hogescholen staan we in de middenmoot van grote hogescholen. De studenten waarderen in algemene zin de inhoud en opzet van het onderwijs, de praktijkgerichtheid van de opleidingen, docenten en betrokkenheid, studiebegeleiding. De studenten zijn kritischer op de informatievoorziening vanuit opleidingen en de instelling en de helderheid over de toetsing. Opleidingen nemen de verbeteracties mee in de kwaliteitszorg en worden daarbij ondersteund door STER-teamleden en eventueel het team Studenttevredenheid.